Hội thảo quốc tế: Kho ảnh EFEO lưu trữ tại Thư viện Khoa học xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam

27/11/2021

Hội thảo quốc tế: Kho ảnh EFEO lưu trữ tại Thư viện Khoa học xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
Ngày 25/11/2021, được sự cho phép và cấp kinh phí của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm), Viện Thông tin Khoa học xã hội (KHXH) đã phối hợp với Viện Viễn Đông Bác cổ (The École Française d’Extrême-Orient - EFEO) tại Paris (Pháp) tổ chức Hội thảo quốc tế “Kho ảnh EFEO lưu trữ tại Thư viện Khoa học xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam”. Hội thảo được tổ chức trực tiếp tại trụ sở Viện Thông tin KHXH (Hội trường 606, tầng 6, nhà B, số 1 Liễu Giai, Ba Đình, Hà Nội) và trực tuyến với đầu cầu Paris. Hội thảo thực hiện nghiêm túc các quy định phòng chống dịch Covid-19.

Hội thảo nằm trong khuôn khổ hoạt động của Dự án hợp tác giữa Viện Thông tin KHXH và EFEO Paris trong xây dựng trang web chung về Bộ ảnh được chụp bởi nhân viên và bằng thiết bị của EFEO vào đầu thế kỷ XX, hiện đang được lưu trữ tại EFEO Paris và Thư viện KHXH. Bộ sưu tập này có thể truy cập trực tuyến thông qua nền tảng xuất bản chung của EFEO/ISSI, có thể truy cập được từ các trang web của cả Viện Thông tin KHXH và EFEO và trực tiếp trên trang web chung.

 

 

Hội thảo có sự tham gia trực tuyến tại đầu cầu Paris (Pháp) của GS. Christophe Marquet - Giám đốc EFEO Paris; và TS. Isabelle Poujoi - Chuyên gia Phụ trách kho ảnh tại EFEO Paris.

 

Tại đầu cầu Hà Nội, Hội thảo có sự tham gia trực tiếp của ông Philippe Le Failler - Trưởng đại diện Văn phòng EFEO tại Hà Nội; GS.TS. Hồ Sĩ Quý - Nguyên Viện trưởng Viện Thông tin KHXH, Ủy viên Hội đồng khoa học Viện Hàn lâm; PGS.TS. Vũ Hùng Cường - Viện trưởng Viện Thông tin KHXH; PGS.TS. Lê Hải Đăng - Phó Viện trưởng Viện Thông tin KHXH; ông Dương Trung Quốc - Tổng Thư ký Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Xưa và Nay; ThS. Nguyễn Hữu Giới - Chủ tịch Hội Thư viện Việt Nam; TS. Vũ Dương Thúy Ngà - Nguyên Vụ trưởng Vụ Thư viện, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; TS. Nguyễn Hữu Tâm - Nguyên Giám đốc Thư viện Viện Sử học; các nhà khoa học đến từ các viện nghiên cứu thuộc Viện Hàn lâm; các cán bộ chủ chốt của Viện Thông tin KHXH.

 

 

 

GS.TS. Hồ Sĩ Quý và PGS.TS. Vũ Hùng Cường đồng chủ trì Hội thảo.

 

Mục tiêu của Hội thảo nhằm giới thiệu về một trong số những kho tư liệu quý hiếm vào loại bậc nhất ở khu vực Đông Nam Á về Đông phương học - Kho ảnh EFEO hiện lưu trữ tại Thư viện KHXH, Viện Thông tin KHXH, Viện Hàn lâm ở nhiều khía cạnh: lưu trữ, bảo quản, số hóa, đánh giá giá trị tư liệu và tiềm năng nghiên cứu; đồng thời hy vọng mở ra cơ hội hợp tác quốc tế đối với các hoạt động nêu trên với các đối tác để có thể chia sẻ và lan tỏa tri thức, di sản mà thế hệ đi trước để lại.

 

 

 

Hội thảo đã nhận được 7 bài tham luận của các chuyên gia, nhà nghiên cứu đến từ EFEO Paris, Văn phòng EFEO tại Hà Nội, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, một số viện nghiên cứu thuộc Viện Hàn lâm: (1) Lịch sử lưu trữ ảnh của EFEO; (2) Kho tư liệu ảnh tại Thư viện KHXH - Giá trị tham chiếu trong công tác trùng tu, khôi phục các công trình văn hóa - lịch sử và nghiên cứu về dân tộc ở Việt Nam; (3) Di sản Phật giáo Champa nhìn từ Kho ảnh EFEO tại Thư viện KHXH; (4) Đọc ảnh - một phương thức để bảo tồn ký ức, nâng cao giá trị của ảnh như nguồn sử liệu quan trọng; (5) Đặc điểm và tính bổ sung của phông (cơ sở dữ liệu - CSDL) ảnh EFEO và ISSI; (6) Những vấn đề liên quan đến Dữ liệu số Kho ảnh EFEO; (7) Công tác bảo quản, khai thác và quảng bá khối tư liệu ảnh tại Thư viện Sử học phục vụ nghiên cứu - Kinh nghiệm cho việc khai thác Kho ảnh EFEO tại Thư viện KHXH.

 

 

Các báo cáo tham luận và thảo luận tại Hội thảo đã cung cấp một bức tranh khá toàn diện ban đầu về quy mô và giá trị của Kho ảnh EFEO đang lưu trữ tại Thư viện KHXH do Viện Thông tin KHXH được giao quản lý; đặc biệt nhấn mạnh các giá trị lịch sử, văn hóa, khảo cổ; đồng thời gợi mở định hướng nghiên cứu, khai thác, phát huy giá trị kho ảnh, chẳng hạn như biên tập, xây dựng các CSDL theo chủ đề; xây dựng các sản phẩm 3D; phối hợp với các bảo tàng tổ chức các triển lãm, trưng bày ảnh theo chủ đề… Tính tương đồng và đặc biệt là tính bổ sung giữa các bộ sưu tập, CSDL ảnh EFEO đang được lưu trữ tại Thư viện KHXH so với ở Pháp và một số trung tâm EFEO ở một số quốc gia châu Á mở ra nhiều cơ hội hợp tác quốc tế nhằm đẩy mạnh quảng bá, làm giàu bộ sưu tập, CSDL ảnh chung, khai thác và phát huy giá trị các kho ảnh đang được lưu trữ tại các quốc gia.

 

 

Phát biểu tổng kết Hội thảo, PGS.TS. Vũ Hùng Cường, Viện trưởng Viện Thông tin KHXH bày tỏ cảm ơn sâu sắc đối với GS. Christophe Marquet, Giám đốc EFEO Paris; bà Isabelle Poujol và các chuyên gia EFEO Paris; ông Philippe Le Failler, Trưởng đại diện và nhân viên Văn phòng EFEO tại Hà Nội đã cùng nhóm kỹ thuật của Viện Thông tin KHXH tháo gỡ các vướng mắc kỹ thuật, quyết tâm hoàn thiện trang web chung của dự án hợp tác. Việc đưa trang web chung ra mắt công chúng không chỉ mang lại lợi ích cho các nhà nghiên cứu, những người đam mê lịch sử, mà còn là cơ hội quảng bá cho giá trị của kho ảnh đang được lưu trữ ở cả EFEO Paris và Thư viện KHXH, mở ra nhiều cơ hội hợp tác quốc tế trong thời gian tới.

 

 

Ban lãnh đạo Viện Thông tin KHXH cũng bày tỏ cảm ơn sâu sắc tới các diễn giả, báo cáo viên đã dành nhiều tâm huyết trong nghiên cứu Kho ảnh EFEO tại Thư viện KHXH, khắc phục những khó khăn trong tiếp cận tư liệu trong thời gian Hà Nội thực hiện giãn cách xã hội, để có những bài tham luận hết sức có giá trị dưới nhiều chiều cạnh; đồng thời đặt ra nhiều nhiệm vụ cấp thiết, hết sức nặng nề đối với Viện Thông tin KHXH trong việc số hóa, bảo quản, đặc biệt là bổ sung, chính xác hóa, đồng bộ hóa thông tin và “đọc ảnh” để tiếp tục khai thác, phát huy giá trị của Kho ảnh EFEO.

 

 

 

Trong khuôn khổ chương trình Hội thảo, Triển lãm “Kho ảnh EFEO lưu trữ tại Thư viện KHXH, Viện Thông tin KHXH, Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam” đã được tổ chức. Triển lãm trưng bày hơn 60 bức ảnh được chọn lọc từ gần 60.000 bức ảnh do các nhà sử học, dân tộc học, kiến trúc sư, nhà khảo cổ học, quản thủ bảo tàng, nhà thư tịch học của EFEO chụp lại từ đầu thế kỷ XX. Chủ đề ảnh chủ yếu phản ánh đối tượng và bối cảnh nghiên cứu trên toàn xứ Đông Dương, cung cấp cho người xem những tư liệu quý báu, chứa đựng nhiều giá trị lịch sử, khảo cổ, văn hóa, dân tộc, tôn giáo...

 

 

Hội thảo đã thành công tốt đẹp, mở ra nhiều cơ hội hợp tác trong khai thác, nghiên cứu, quảng bá Kho ảnh EFEO đang lưu trữ tại Thư viện KHXH.

 

 

 

-VTT-

 

 

 

 


Các tin đã đưa ngày: