Theo Công văn số 421/TTXH ngày 20 tháng 11 năm 2025 của Viện Thông tin Khoa học xã hội (KHXH) gửi Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm), Chiến lược phát triển của Viện Thông tin KHXH giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn đến năm 2045 đáng chú ý có các nội dung sau:

1. Quan điểm phát triển

- Phát triển Viện Thông tin KHXH trở thành trung tâm thông tin khoa học, thông tin - thư viện về KHXH hàng đầu quốc gia, có uy tín trong khu vực, có khả năng liên kết, kết nối, chia sẻ cơ sở dữ liệu (CSDL) cao với các tổ chức nghiên cứu, đào tạo, thông tin - thư viện trong nước và quốc tế.

- Kết hợp chặt chẽ giữa các chức năng, nhiệm vụ nghiên cứu - thư viện - thông tin - đào tạo - tư vấn chính sách, phát triển hài hòa các hoạt động trên các chức năng, nhiệm vụ theo hướng phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế có yếu tố hỗ trợ, bổ sung tốt cho nhau.

- Lấy chuyển đổi số và phát triển dữ liệu KHXH là đột phá chiến lược trong hiện đại hóa hệ thống thư viện Viện Hàn lâm, trong đó Thư viện KHXH do Viện Thông tin KHXH quản lý đóng vai trò thư viện trung tâm.

- Quản lý thống nhất hệ thống thư viện (thư viện truyền thống, thư viện điện tử, thư viện số) và CSDL chung của Viện Hàn lâm, phục vụ hiệu quả cho công tác nghiên cứu, đào tạo, tư vấn chính sách, quảng bá năng lực Viện Hàn lâm.

- Phát triển dựa trên nguồn lực con người, có cơ chế quản trị hiện đại, hợp tác quốc tế và trong nước sâu rộng trên các lĩnh vực của Viện.

2. Định hướng phát triển

(i) Về tổng thể, tiếp tục đẩy mạnh đổi mới đi vào chiều sâu trên tất cả các lĩnh vực theo chức năng, nhiệm vụ, đặc biệt trong hoạt động nghiên cứu, thông tin khoa học, thư viện.

(ii) Bám sát chức năng, nhiệm vụ của Viện, chủ động đáp ứng nhu cầu về thông tin KHXH và hoạt động thư viện của các cơ quan Đảng và Nhà nước, các tổ chức và cá nhân dùng tin. Gắn kết chặt chẽ hoạt động nghiên cứu, thông tin với hoạt động thư viện, đồng thời mở rộng các kênh và đa dạng hóa các hình thức phát hành, sản phẩm, ấn phẩm thông tin khoa học, thông tin - thư viện.

(iii) Chủ động xây dựng các dự án, đề án hiện đại hóa Thư viện KHXH và hệ thống thư viện Viện Hàn lâm. Trong giai đoạn này, chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển thư viện số, các dịch vụ và nghiệp vụ thư viện dựa trên nền tảng số, nâng cao năng lực kết nối, chia sẻ các CSDL khoa học chuyên biệt để quảng bá năng lực của Viện Hàn lâm, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của độc giả. Tiếp tục hoàn thiện mô hình thư viện hiện đại gồm thư viện trung tâm - thư viện thành viên, khẳng định vai trò, vị thế của thư viện trung tâm trong phát triển hiện đại hóa hệ thống thư viện Viện Hàn lâm, là đầu mối liên kết, kết nối, chia sẻ CSDL với các tổ chức nghiên cứu, thông tin - thư viện trong nước và quốc tế.

(iv) Tăng cường các hoạt động hợp tác quốc tế nhằm trao đổi, học hỏi kinh nghiệm, nâng cao năng lực trong nghiên cứu khoa học, nắm bắt thông tin khoa học và nghiệp vụ thư viện. Đẩy mạnh hợp tác liên kết trong nước, triển khai các dịch vụ phù hợp với chức năng, nhiệm vụ nhằm tiếp tục nâng cao vị thế của Viện, của Thư viện KHXH.

(v) Tăng cường đào tạo nâng cao nghiệp vụ nghiên cứu, thông tin khoa học cho đội ngũ cán bộ tại chỗ đồng thời với mở rộng đội ngũ cộng tác viên, gắn kết chặt chẽ với các chuyên gia để tư vấn nâng cao chất lượng các sản phẩm, ấn phẩm thông tin.

3. Mục tiêu phát triển

3.1. Mục tiêu chung

Hiện đại hóa hoạt động thông tin - thư viện để sớm bắt kịp nhịp phát triển với cộng đồng thế giới. Từng bước xây dựng Viện trở thành trung tâm cung cấp các nguồn thông tin tri thức hiện đại về KHXH của cả nước và các tổ chức quốc tế có nhu cầu. Thư viện KHXH được quản lý, vận hành ở trình độ tiên tiến của quốc gia/khu vực, phát huy vai trò thư viện trung tâm của hệ thống thư viện Viện Hàn lâm, là đầu mối kết nối với các thư viện trong và ngoài nước, đáp ứng hiệu quả các nhu cầu tin phục vụ nghiên cứu, tư vấn và đào tạo của Viện Hàn lâm và của toàn xã hội. Cụ thể:

- Trong nghiên cứu khoa học và thông tin khoa học

Thực hiện tốt các đề tài, nhiệm vụ nghiên cứu, thông tin khoa học theo hướng cập nhật thông tin về những cái mới, nổi bật về KHXH Việt Nam và thế giới, về tình hình khu vực và thế giới, đáp ứng các yêu cầu “đặt hàng” của các cơ quan Đảng và Nhà nước, của các tổ chức, cá nhân dùng tin.

Chủ động tổ chức hoạt động nghiên cứu, thông tin theo hướng tổng quan các kết quả nghiên cứu theo các chủ đề, đón đầu những ý tưởng nghiên cứu chuyên sâu ở cấp Quốc gia, cấp Bộ nhằm cung cấp tư liệu tổng quan, đầu vào cho các đề tài nghiên cứu của các viện, trường cũng như theo “đặt hàng”.

Chú trọng phục vụ các đối tượng chuyên biệt về thông tin KHXH như các cơ sở đào tạo, các doanh nghiệp, các tổ chức và các cá nhân có nhu cầu; tổ chức dịch vụ cung cấp tin... nhằm nâng cao vị thế của Viện với chức năng thông tin - thư viện hàng đầu trong lĩnh vực KHXH.

Nâng cao chất lượng, đẩy mạnh phát hành các ấn phẩm thông tin khoa học là thế mạnh truyền thống vốn có của Viện (Tài liệu phục vụ nghiên cứu, Thông tin chuyên đề, Niên giám Thông tin KHXH). Nâng cao chất lượng xuất bản Tạp chí Thông tin KHXH tiếng Việt và tiếng Anh hướng tới chuẩn quốc tế và xuất bản điện tử.

- Trong lĩnh vực thư viện

Tiếp tục nâng cao trình độ nghiệp vụ thư viện ở tất cả các khâu của dây chuyền thư viện phù hợp với chuẩn quốc gia và quốc tế, phát huy vai trò đầu mối thống nhất nghiệp vụ thư viện trong toàn Viện Hàn lâm. Tiếp tục đầu tư hiện đại hóa hoạt động thư viện theo mô hình thư viện trung tâm - thư viện thành viên, trong đó Thư viện KHXH đóng vai trò thư viện trung tâm, chú trọng chuyển đổi số, phát triển thư viện số, các dịch vụ và nghiệp vụ thư viện dựa trên nền tảng số. Đầu tư, nâng cấp hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin đảm bảo đủ mạnh và an toàn cho việc lưu trữ dữ liệu và truyền tải thông tin. Coi tiêu chuẩn quốc tế về hoạt động thư viện là mục tiêu phấn đấu trong mọi công đoạn và ở mọi sản phẩm thư viện. Chú trọng phát triển và phát huy hiệu quả hoạt động của hệ thống thư viện điện tử, thư viện số, CSDL chung của Viện Hàn lâm, trong đó Viện Thông tin KHXH giữ vai trò quản trị trung tâm. Tiếp tục phát huy vai trò đầu mối bổ sung tài liệu ngoại văn (dạng giấy và tài khoản truy cập trực tuyến), trao đổi sách và tạp chí, phát hành Thông báo sách mới của Viện Hàn lâm.

- Phát triển các nguồn tài nguyên thông tin dạng số

Tiếp tục lựa chọn các tài liệu quý, hiếm, độc bản, có giá trị cao hiện lưu giữ tại Thư viện KHXH; các tài liệu là kết quả các đề tài, nhiệm vụ nghiên cứu KHXH cấp Quốc gia, cấp Bộ do cán bộ Viện Hàn lâm thực hiện và các đề tài cấp cơ sở do cán bộ Viện Thông tin KHXH thực hiện; các kỷ yếu hội thảo trong nước và quốc tế do Viện Hàn lâm và các viện nghiên cứu trực thuộc tổ chức; các báo cáo tư vấn chính sách và thông tin do cán bộ Viện Hàn lâm thực hiện; các ấn phẩm khoa học dưới dạng sách và tạp chí của Viện Hàn lâm… để số hóa và xây dựng các kho CSDL số chuyên biệt, tạo sự đa dạng, phong phú trong nguồn tin dạng số.

Công bố trực tuyến các ấn phẩm thông tin khoa học vốn có đều và đủ trên mạng INASP (Mạng quốc tế các sản phẩm khoa học trực tuyến).

- Về công tác đào tạo và hợp tác quốc tế

Chú trọng đào tạo nâng cao nghiệp vụ thông tin - thư viện cho cán bộ Viện Thông tin KHXH cũng như cán bộ thư viện Viện Hàn lâm. Hợp tác với INASP và các tổ chức quốc tế khác tổ chức các lớp chuyên về thông tin khoa học và công bố các sản phẩm khoa học trực tuyến. Tham gia đào tạo trong Học viện KHXH và các cơ sở đào tạo khác. Khuyến khích đào tạo Thạc sĩ và Tiến sĩ cho cán bộ của Viện.

Nhằm mục tiêu trở thành cơ quan nghiên cứu - thông tin - thư viện hiện đại, với các lợi thế có tính đặc thù của các kho tài liệu cổ, quý, hiếm, độc bản đang lưu giữ tại Thư viện KHXH được nhiều đối tác quốc tế quan tâm, Viện Thông tin KHXH chú trọng khai thác hiệu quả các quan hệ đối tác đã ký thỏa thuận hợp tác, tìm kiếm mở rộng các đối tác mới nhằm tăng cường hơn nữa các hợp tác quốc tế trong nghiên cứu, khai thác, quảng bá và bảo quản kho tư liệu, tranh thủ kinh nghiệm, tài trợ, nâng cao dần trình độ và văn hóa giao tiếp quốc tế của đội ngũ cán bộ của Viện.

- Lộ trình: đến năm 2030: hoàn thiện thư viện số, chuẩn hóa toàn bộ quy trình nghiệp vụ, hình thành các nhóm nghiên cứu - thông tin mạnh; đến năm 2045: Trung tâm Dữ liệu KHXH hàng đầu Việt Nam, có năng lực cung cấp luận cứ chiến lược cho Đảng và Nhà nước.

3.2. Mục tiêu giai đoạn 2025-2030 (các chỉ tiêu cụ thể)

- Nghiên cứu - thông tin khoa học

+ Thực hiện từ 8-10 nhiệm vụ khoa học & công nghệ cấp cơ sở mỗi năm, 12-15 nhiệm vụ khoa học & công nghệ cấp Bộ trong cả giai đoạn.

+ Hàng tháng có ít nhất 01 báo cáo tư vấn chính sách hoặc báo cáo thông tin khoa học phục vụ các cơ quan Trung ương và Viện Hàn lâm.

- Cơ sở dữ liệu - thư viện

+ Hoàn thiện 05 CSDL trọng điểm: biển đảo; Tây Nam Bộ; tư liệu Hán Nôm; sách Pháp - Nhật Bản cổ; dữ liệu hình ảnh.

+ Số hóa tối thiểu 50% tài liệu thư viện.

+ Nâng cấp hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin đảm bảo an toàn cho việc lưu trữ dữ liệu và truyền tải thông tin.

- Tạp chí - xuất bản

+ Các bài viết được lựa chọn đăng Tạp chí hướng tới bám sát các quy định về bài báo khoa học và đánh giá, xếp loại tạp chí khoa học Việt Nam theo Thông tư số 27/2025/TT-BKHCN ban hành ngày 31/10/2025 của Bộ Khoa học và Công nghệ. Tiến tới đáp ứng các tiêu chuẩn của các CSDL quốc tế.

+ Tập trung vào việc xuất bản các bài báo có chất lượng cao, tuân thủ các chuẩn mực và thông lệ quốc tế, thực hiện phản biện cho tất cả các bài báo.

+ Đẩy mạnh xuất bản truyền thống và xây dựng nền tảng xuất bản điện tử.

+ Xây dựng website riêng của Tạp chí. Phát triển nền tảng trực tuyến để quản lý quy trình biên tập, xuất bản và lưu trữ bài báo. Đảm bảo định dạng bài báo trên nền tảng trực tuyến theo các chuẩn mực quốc tế, ví dụ như XML hoặc HTML.

+ Nâng cao năng lực ngoại ngữ và chuyên môn cho đội ngũ biên tập viên. Đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực vừa vững về chuyên môn, nghiệp vụ vừa thành thạo về máy móc, công nghệ trong bối cảnh của Cách mạng Công nghiệp 4.0.

- Nguồn nhân lực: 100% cán bộ sử dụng thành thạo công nghệ thông tin, dữ liệu số; 30% cán bộ nghiên cứu có trình độ Tiến sĩ.

- Hợp tác quốc tế

+ Mở rộng hợp tác mới với tối thiểu 03 đối tác chiến lược.

+ Hàng năm tổ chức tối thiểu 01 hoạt động khoa học, sự kiện khoa học, thông tin - thư viện trong thỏa thuận hợp tác với các đối tác quốc tế.

3.3. Mục tiêu giai đoạn 2030-2045

- Hình thành Trung tâm dữ liệu thư viện KHXH Việt Nam trực thuộc Viện Hàn lâm.

- Hoàn thành số hóa toàn bộ tài liệu quý hiếm (EFEO, Hán Nôm, ảnh cổ, bản đồ…).

- Tạp chí triển khai có hiệu quả các nhiệm vụ đã đề ra trong kế hoạch chuyển đổi số của Viện Hàn lâm và của Viện Thông tin KHXH đối với Tạp chí. Xây dựng website chuyên nghiệp cho tạp chí. Tạp chí hoạt động, vận hành theo mô hình phù hợp với sự phát triển của khoa học, công nghệ tiên tiến trên thế giới, sản xuất nội dung theo các xu hướng báo chí số. Triển khai, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành tác nghiệp tại Tạp chí theo mô hình tòa soạn hội tụ, giúp Tạp chí tối ưu hóa mô hình hoạt động, bắt kịp xu thế báo chí, truyền thông mới.

- Tham gia mạng lưới thư viện số khu vực ASEAN.

- Phát triển đội ngũ cán bộ nghiên cứu, thông tin khoa học đảm bảo 50% đã có bằng Tiến sĩ hoặc đang theo học các khóa đào tạo Tiến sĩ.

- Xây dựng và phát triển các loại hình ấn phẩm thông tin khoa học, thông tin thư viện dựa trên nền tảng số; xây dựng các kênh quảng bá, phát hành dựa trên nền tảng thương mại điện tử và công nghệ số.

- Đạt mức tự chủ tài chính 20-25% thông qua dịch vụ thông tin - thư viện chất lượng cao.