Tham dự chương trình có ThS. Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Phó Viện trưởng Viện Thông tin KHXH; cùng đông đảo cán bộ thuộc Thư viện KHXH, Phòng Bổ sung và Xử lý tài liệu, Phòng Tin học - Chuyển đổi số và các cán bộ quan tâm.

Chương trình nhằm chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn tiếp thu từ Dự án “Bảo tồn bộ sưu tập phim kính có nguy cơ bị hư hại tại châu Á” của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc (UNESCO), Quỹ Tín thác Nhật Bản (Japanese Funds in Trusts - JFIT); đồng thời tạo diễn đàn trao đổi nghiệp vụ chuyên sâu về bảo tồn tư liệu đặc biệt, qua đó góp phần nâng cao năng lực xử lý, khai thác và phát huy giá trị nguồn tài nguyên thông tin quý hiếm.

Kho phim kính của Thư viện KHXH hiện lưu giữ hơn 23.400 tấm phim âm bản, chủ yếu do các nhà nghiên cứu của Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp (EFEO) thực hiện, phản ánh nhiều lĩnh vực như: Đông phương học, dân tộc học, khảo cổ học, sử học, văn hóa, v.v... được bàn giao lại cho phía Việt Nam vào năm 1957. Đây là một trong những bộ sưu tập tư liệu hình ảnh có giá trị cao, có ý nghĩa đặc biệt đối với nghiên cứu KHXH và nhân văn ở Việt Nam.

Tuy nhiên, do được hình thành từ cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, bộ sưu tập hiện đang đối mặt với nguy cơ xuống cấp nghiêm trọng. Các dạng hư hại phổ biến gồm nấm mốc, bạc hóa, bụi bẩn, nứt vỡ, sứt cạnh. Cùng với đó, điều kiện bảo quản, trang thiết bị kỹ thuật và nguồn nhân lực còn hạn chế đã ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng khai thác và phát huy giá trị của tư liệu.

Tại chương trình, ThS. Nguyễn Thu Trang, Phó Giám đốc Thư viện KHXH đã trình bày chuyên đề gồm bốn nội dung: tổng quan về phim kính âm bản; thực trạng Kho phim kính; công tác bảo quản dự phòng và định hướng xây dựng cơ sở dữ liệu, số hóa tài liệu.

Trên cơ sở nhận diện trực tiếp các dấu hiệu hư hại và phân tích nguy cơ tiềm ẩn, các cán bộ đã tập trung thảo luận, đề xuất một số giải pháp trọng tâm như hoàn thiện quy trình bảo quản, tăng cường số hóa gắn với chuẩn hóa dữ liệu và đẩy mạnh truyền thông nhằm nâng cao khả năng tiếp cận của công chúng đối với bộ sưu tập.

Phát biểu kết luận, ThS. Nguyễn Thị Hồng Hạnh đánh giá cao hiệu quả của mô hình sinh hoạt chuyên môn định kỳ, coi đây là giải pháp thiết thực để chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ, tăng cường phối hợp liên thông giữa các khâu trong dây chuyền thư viện, từ bổ sung, xử lý kỹ thuật, bảo quản đến phục vụ bạn đọc, từng bước hình thành cách tiếp cận đồng bộ trong toàn hệ thống thư viện.

Đối với Kho phim kính, Phó Viện trưởng nhấn mạnh yêu cầu Thư viện KHXH chủ động xây dựng chiến lược truyền thông và khai thác giá trị tư liệu theo hướng chuyên nghiệp, có trọng tâm, nhằm quảng bá nguồn tài nguyên quý tới công chúng. Đồng thời huy động thêm nguồn lực xã hội từ các tổ chức, doanh nghiệp, chuyên gia văn hóa, lịch sử, thông tin, thư viện, xuất bản trong và ngoài nước để bảo quản nguồn di sản này.

Việc bảo tồn và phát huy giá trị Kho phim kính không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn của ngành thư viện, mà còn gắn trực tiếp với định hướng lớn về phát triển văn hóa theo tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW. Trọng tâm không chỉ dừng ở lưu giữ tư liệu, mà đưa các giá trị lịch sử, văn hóa từ kho lưu trữ trở thành nguồn tri thức sống, phục vụ nghiên cứu, giáo dục và lan tỏa trong đời sống đương đại./.

-VTT-

(Ảnh: Hồng Nhung)