Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2026
Trong khuôn khổ Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) 2026 tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc, chiều 18/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có bài phát biểu quan trọng tại Hội nghị thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2026. Trang thông tin điện tử Viện Thông tin Khoa học xã hội trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu.
Trong khuôn khổ Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác
kinh tế
Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) 2026 tại thành phố
Thâm Quyến, Trung Quốc,
chiều 18/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có
bài phát biểu quan trọng
tại Hội nghị thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2026
Thưa quý vị,
Tôi rất vui mừng
tham dự Hội nghị thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2026 tại Thâm Quyến - thành phố
năng động, cởi mở và hội nhập, để cùng quý vị và các bạn trao đổi về những vấn
đề lớn đặt ra đối với khu vực, thế giới, đồng thời đưa ra những lựa chọn cho
tương lai và cơ hội hợp tác vì sự phát triển bền vững, bao trùm và thịnh vượng.
Những thành tựu phát triển vượt bậc của Trung Quốc nói chung và Thâm Quyến nói
riêng trong những thập kỷ qua là minh chứng rõ nét cho tính đúng đắn của tầm
nhìn cải cách, mở cửa và nỗ lực không ngừng trong đổi mới sáng tạo; đồng thời
khẳng ý nghĩa quan trọng của hợp tác và liên kết kinh tế để cùng kiến tạo thịnh
vượng chung.
Tôi cũng chúc mừng
Hội đồng Xúc tiến thương mại quốc tế Trung Quốc đã tổ chức thành công Hội nghị
với chủ đề "Cùng thịnh vượng, cùng làm chủ tương lai", lan tỏa tinh
thần hợp tác, khát vọng phát triển và vai trò tiên phong của cộng đồng doanh
nghiệp trong kiến tạo tương lai thịnh vượng chung của khu vực.
Thưa quý vị,
Cách đây đúng 40
năm, Việt Nam bắt đầu công cuộc Đổi mới. Quyết định có ý nghĩa lịch sử này
đã thay đổi vận mệnh phát triển của đất nước, giúp tạo nên một nền kinh tế năng
động, hội nhập sâu rộng và nâng cao chất lượng cuộc sống tất cả người dân. Bài
học lớn chúng tôi rút ra từ quá trình này là: Đổi mới tạo ra động lực phát triển,
mở cửa mang đến những cơ hội mới và hội nhập giúp chúng ta cùng lớn mạnh. Mỗi
bước chuyển mình để Việt Nam tiến gần hơn cùng thế giới cũng là một bước
chúng tôi đổi mới chính mình.
Từ một nền kinh
tế còn nhiều khó khăn, năng lực sản xuất hạn chế và ít kết nối với thế giới trước
Đổi mới, Việt Nam ngày nay đã trở thành một trong 32 nền kinh tế lớn nhất
thế giới, với quy mô GDP trên 500 tỷ USD, một trung tâm sản xuất và xuất khẩu
quan trọng trong các lĩnh vực điện tử, công nghiệp chế biến, chế tạo, đồng thời
phát triển mạnh các ngành dịch vụ hiện đại. Nhiều tập đoàn hàng đầu thế giới
như Samsung, Hoa Vi, Intel, Foxconn, Amkor… đã lựa chọn Việt Nam làm địa
điểm sản xuất và đầu tư chiến lược. Cùng với đó, Việt Nam đã hình thành và
phát triển đội ngũ doanh nghiệp trong nước ngày càng lớn mạnh, với những tên tuổi
như Viettel, FPT, VinFast, Vinamilk, THACO từng bước làm chủ công nghệ, nâng
cao năng lực sản xuất, phát triển các sản phẩm, dịch vụ và thương hiệu Việt Nam,
mở rộng hoạt động kinh doanh ra thị trường quốc tế. Năm 2026, giá trị thương hiệu
quốc gia Việt Nam đã vượt 462 tỷ USD, tăng hơn 45% so với năm 2020. Từ một
nền kinh tế chủ yếu đáp ứng nhu cầu trong nước, chúng tôi đã từng bước trở
thành một đối tác sản xuất, thương mại và đầu tư ngày càng quan trọng của kinh
tế toàn cầu.
Những thành tựu
đó bắt nguồn từ sự đổi mới sâu sắc về tư duy phát triển và thể chế kinh tế:
Chuyển từ cơ chế tập trung, bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội
chủ nghĩa; từ khép kín sang mở cửa, hội nhập quốc tế; phát huy vai trò của mọi
thành phần kinh tế, khơi dậy tinh thần kinh doanh và sức sáng tạo của doanh
nghiệp và người dân. Việt Nam kiên trì giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, gắn
tăng trưởng với tiến bộ, công bằng xã hội, đồng thời chủ động thu hút đầu tư,
tiếp nhận công nghệ và tri thức quốc tế.
Đặc biệt, công
cuộc Đổi mới của Việt Nam đã tìm thấy sự cộng hưởng sâu sắc với tầm nhìn của
APEC và sự đồng hành của Diễn đàn. Gia nhập APEC năm 1998 là một lựa chọn chiến
lược, mở ra cơ hội để Việt Nam tham gia và hội nhập sâu hơn vào các dòng
chảy thương mại, đầu tư và công nghệ của khu vực, thúc đẩy cải cách thể chế,
nâng cao năng lực cạnh tranh và từng bước hội nhập vào nền kinh tế toàn cầu. Từ
vị thế của một nền kinh tế đi sau trên hành trình hội nhập, Việt Nam đã trở
thành một đối tác tích cực, có trách nhiệm, cùng các thành viên kiến tạo những
khuôn khổ hợp tác và định hình tương lai phát triển của khu vực. Hai lần đăng
cai APEC vào năm 2006 và 2017, cùng với những đóng góp tích cực vào thúc đẩy
liên kết kinh tế toàn khu vực và xây dựng tầm nhìn dài hạn của Diễn đàn, là những
dấu ấn quan trọng trên hành trình đó.
Thưa quý vị,
Thế giới đang trải
qua những chuyển biến nhanh chóng, sâu sắc làm thay đổi không chỉ triển vọng
tăng trưởng mà cả phương thức tổ chức nền kinh tế và những yếu tố quyết định
thành công của doanh nghiệp. Trong đó, ba chuyển dịch lớn đang định hình tương
lai phát triển của chúng ta, gồm: (i) Sự tồn tại thường xuyên, liên tục và đồng
thời của hàng loạt khủng hoảng tạo nên trạng thái bất ổn, bất định thường trực,
bào mòn sức chống chịu của các nền kinh tế và xói mòn lòng tin giữa các quốc
gia. (ii) Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo ảnh hưởng sâu rộng đến toàn bộ nền
kinh tế và đời sống xã hội. (iii) Sự tới hạn của mô hình tăng trưởng truyền thống
cùng với gia tăng bất bình đẳng xã hội làm suy giảm niềm tin của người dân vào
các thiết chế công và các định chế quốc tế.
Những chuyển dịch
này đang tác động sâu sắc đến hoạt động của doanh nghiệp trên toàn thế giới. Hiệu
quả và chi phí không còn là những tiêu chí duy nhất mà khả năng thích ứng, sức
chống chịu, độ tin cậy, năng lực đổi mới sáng tạo và làm chủ công nghệ ngày
càng trở thành lợi thế cạnh tranh chiến lược. Thành công của doanh nghiệp vì thế
không chỉ được đo bằng quy mô và lợi nhuận, mà gắn với sự tiên phong về công
nghệ, chất lượng tăng trưởng, trách nhiệm xã hội và khả năng tạo ra giá trị bền
vững cho cộng đồng.
Chính lúc này,
APEC càng có ý nghĩa chiến lược đối với tương lai phát triển của châu Á - Thái
Bình Dương. Diễn đàn có thế mạnh đặc biệt để góp phần giải quyết những vấn đề của
thời đại - là nơi hội tụ các trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu thế giới, thị
trường năng động, mạng lưới sản xuất sâu rộng và cộng đồng doanh nghiệp giàu
khát vọng. Sự đa dạng về nguồn lực, tính linh hoạt, nguyên tắc đồng thuận và tự
nguyện, không gian đối thoại cởi mở giúp APEC phát huy vai trò "vườn ươm ý
tưởng" cho những sáng kiến toàn cầu và tạo dư địa để các nền kinh tế hợp
tác, bổ trợ lẫn nhau. Trên nền tảng đó, APEC cần thúc đẩy các định hướng chiến
lược sau:
Thứ nhất, tiên
phong trong thúc đẩy môi trường thương mại và đầu tư rộng mở, tạo xung lực mới cho
hội nhập và liên kết kinh tế. APEC cần đẩy mạnh cải cách Tổ chức Thương mại thế
giới, thúc đẩy hiện thực hóa Khu vực thương mại tự do châu Á-Thái Bình Dương,
không ngừng củng cố và mở rộng mạng lưới kết nối khu vực. Mục tiêu cao nhất là
bảo đảm sự vận hành liền mạch của các chuỗi cung ứng chiến lược, nâng cao sức
chống chịu, năng lực thích ứng và tự cường của mỗi nền kinh tế và cả khu vực.
Thứ hai, kiến tạo
động lực tăng trưởng mới và khai mở những không gian phát triển mới. Khi mô
hình tăng trưởng dựa trên thâm dụng tài nguyên và lao động đã tới hạn, thì chìa
khóa cho phát triển bền vững là sự bứt phá về năng suất của nền kinh tế. APEC cần
là vườn ươm, là môi trường thử nghiệm hoàn hảo cho các khuôn khổ quản trị công
nghệ và trí tuệ nhân tạo, các mô hình tăng trưởng lấy công nghệ và đổi mới sáng
tạo làm động lực, các ý tưởng đột phá để nâng cao năng suất lao động, cải thiện
môi trường kinh doanh. Đồng thời, thúc đẩy những mô hình kinh tế mới như kinh tế
số, kinh tế bạc, kinh tế chăm sóc, kinh tế tầm thấp, kinh tế 24/7 nhằm tận dụng
mọi dư địa tăng trưởng của khu vực.
Thứ ba, lấy sự
phồn vinh của người dân và doanh nghiệp làm trọng tâm của hợp tác. Không chỉ tập
trung vào thương mại và đầu tư, thành công của APEC còn được đánh giá bằng năng
lực tự cường, khả năng bứt phá của nhóm yếu thế trong xã hội và việc bảo đảm mọi
người dân đều được tiếp cận cơ hội và thụ hưởng thành quả từ tăng trưởng kinh tế.
APEC cần đầu tư mạnh mẽ cho nguồn nhân lực, tái đào tạo kỹ năng cho người lao động
để thích ứng với nền kinh tế số, bảo đảm môi trường phát triển thuận lợi cho
các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Mô hình tăng trưởng của châu Á-Thái Bình Dương chỉ
thực sự bền vững khi các chính sách kinh tế vĩ mô được chuyển hóa thành sinh kế
vững chắc cho người dân.
Và hơn cả, APEC
cần là kênh đối thoại chiến lược, cởi mở, xây dựng, là nhịp cầu để các bên hóa
giải bất đồng, giảm thiểu căng thẳng và tìm kiếm giải pháp thực chất. Mọi nỗ lực
xây dựng đồng thuận phải dựa trên nguyên tắc công bằng, bình đẳng và hợp tác
cùng có lợi, tôn trọng lợi ích chính đáng của nhau.
Những định hướng
và hành động này không đơn thuần là đóng góp của APEC vào nỗ lực chung giải quyết
các bài toán toàn cầu, mà đây là sự lựa chọn chiến lược cho chính tương lai của
APEC. Đó là cách tốt nhất để APEC khẳng định vị thế của mình, bảo vệ những
thành quả hợp tác đã dày công vun đắp và tiếp tục là đầu tàu của tăng trưởng và
liên kết kinh tế trong một thế giới đầy biến động.
Cộng đồng doanh
nghiệp có vai trò đặc biệt quan trọng trong hiện thực hóa các định hướng chiến
lược của APEC. Doanh nghiệp không đơn thuần là chủ thể thụ hưởng quá trình hội
nhập, mà chính là hạt nhân kiến tạo nên tương lai thịnh vượng của toàn khu vực.
Tôi mong các doanh nghiệp tiếp tục đi đầu trong đổi mới sáng tạo, ứng dụng công
nghệ, nâng cao năng suất; chủ động mở rộng đầu tư, kết nối thị trường, xây dựng
những chuỗi giá trị tự cường và bền vững; đồng thời chia sẻ tri thức, công nghệ
và cơ hội phát triển, nhất là với các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Quan trọng hơn,
cộng đồng doanh nghiệp cần tham gia sâu hơn vào quá trình hoạch định và triển
khai chính sách, đề xuất những giải pháp thiết thực để APEC thực sự trở thành
không gian hợp tác, đổi mới và cùng thịnh vượng.
Thưa quý vị,
Chia sẻ trọn vẹn
tầm nhìn chiến lược của APEC, Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới với
quyết tâm đổi mới mạnh mẽ và toàn diện. Nhận thức sâu sắc rằng nền kinh tế
không thể tiếp tục tăng trưởng chủ yếu dựa vào vốn, tài nguyên và lao động chi
phí thấp, Việt Nam đã lựa chọn cho mình mô hình phát triển tự cường, sáng
tạo, nhân văn, bền vững và hội nhập, nhằm tạo nền tảng cho phát triển quốc gia
đến năm 2045. Sự chuyển đổi này không chỉ là lời giải cho bài toán vĩ mô của quốc
gia, mà còn là cam kết đồng hành và đóng góp thiết thực nhất của Việt Nam
vào sự phát triển của khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.
Mô hình phát triển
của Việt Nam trong kỷ nguyên mới có sự đồng điệu sâu sắc với các ưu tiên của
APEC, thể hiện ở các điểm chính sau:
Thứ nhất, khơi dậy
động lực tăng trưởng mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển
đổi số. Việt Nam xác định lợi thế cạnh tranh ngày càng được bồi đắp bằng
năng suất, tri thức, công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng cao và quản trị hiện
đại. Chính vì vậy, chúng tôi thúc đẩy phát triển và ứng dụng công nghệ trong
toàn bộ nền kinh tế, hỗ trợ doanh nghiệp vươn lên những khâu có giá trị cao hơn
trong chuỗi giá trị khu vực. Chúng tôi nỗ lực để ngày càng có nhiều ý tưởng được
hình thành, sản phẩm được thiết kế và công nghệ được phát triển tại Việt Nam;
ngày càng có nhiều đối tác lựa chọn Việt Nam làm nơi nghiên cứu, sáng tạo
và phát triển kinh doanh cho khu vực.
Thứ hai, cải
cách mạnh mẽ để khơi thông và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực phát triển. Việt Nam
quyết tâm thực hiện ba đột phá chiến lược về thể chế, nguồn nhân lực và kết cấu
hạ tầng, tạo chuyển biến căn bản về môi trường phát triển, khơi thông và phát
huy mọi nguồn lực, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế, tạo nền
tảng vững chắc để đất nước vươn lên trong kỷ nguyên mới. Việt Nam quyết liệt
cải cách thể chế, tinh gọn bộ máy, đơn giản hóa thủ tục, giảm chi phí tuân thủ
và nâng cao tính minh bạch, khả năng dự báo của chính sách. Chúng tôi tạo điều
kiện để kinh tế tư nhân phát triển, doanh nghiệp đầu tư dài hạn, đổi mới và lớn
mạnh. Đó cũng là điều kiện để nâng cao chất lượng hợp tác đầu tư quốc tế, gắn đầu
tư với nghiên cứu và phát triển, đào tạo nhân lực và kết nối doanh nghiệp trong
nước, mang lại lợi ích cho các bên.
Thứ ba, gắn sự
phát triển với hạnh phúc của người dân, thắp sáng các giá trị nhân văn và phát
huy sức mạnh mềm của văn hóa. Đích đến cao nhất của mọi sự phát triển chính là
phẩm giá và hạnh phúc con người. Mô hình phát triển của chúng tôi kiên định lấy
con người làm chủ thể trung tâm, mục tiêu và động lực của mọi chính sách. Việt Nam
coi văn hóa không chỉ là bệ đỡ tinh thần, mà thực sự là nguồn lực, động lực nội
sinh và sức mạnh mềm vô giá của quốc gia. Bằng việc kiến tạo một hệ thống an
sinh xã hội hiện đại, đa tầng, bao trùm và bảo vệ an ninh con người một cách
toàn diện, chúng tôi hướng tới một xã hội kỷ cương, văn minh, hài hòa, bảo đảm
không một ai bị bỏ lại phía sau.
Đồng thời, Việt Nam
kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp
tác và phát triển; đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại; chủ động tích
cực hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng và hiệu quả; đề cao đối thoại, vun đắp
lòng tin, thúc đẩy hợp tác. Chúng tôi tin rằng một Việt Nam độc lập, tự cường
và thịnh vượng không chỉ là khát vọng của dân tộc Việt Nam, mà còn là sự
đóng góp thiết thực cho hòa bình, ổn định, tiến bộ và thịnh vượng chung của khu
vực và thế giới.
Trong quá trình
này, chúng tôi chào đón các doanh nghiệp APEC và nhà đầu tư quốc tế mở rộng hợp
tác trong những lĩnh vực chiến lược như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ
sinh học, năng lượng sạch, công nghiệp xanh và hạ tầng hiện đại; khuyến khích
các tập đoàn đa quốc gia đặt trụ sở khu vực, trung tâm nghiên cứu, phát triển
và đổi mới sáng tạo tại Việt Nam. Điều Việt Nam hướng tới không chỉ
là thu hút nguồn vốn, mà là xây dựng những quan hệ đối tác chiến lược, lâu dài,
cùng chia sẻ tri thức, công nghệ, nâng cao năng lực doanh nghiệp và tạo ra giá
trị mới. Việt Nam cam kết bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư,
xây dựng môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch, có thể dự báo; tiếp tục hoàn
thiện thể chế, phát triển hạ tầng, nguồn nhân lực và đồng hành tháo gỡ khó
khăn. Thành công của doanh nghiệp cũng là thành công của Việt Nam.
Thưa quý vị,
Năm 2027, Việt Nam
sẽ lần thứ ba đảm nhận vai trò Chủ nhà APEC. Chúng tôi đón nhận trọng trách này
với niềm vinh dự lớn và cam kết làm hết sức mình vì một Cộng đồng châu Á-Thái
Bình Dương mở, năng động, tự cường và hòa bình.
Việt Nam
mong muốn APEC 2027 sẽ góp phần củng cố lòng tin, mở rộng hợp tác, thúc đẩy
tăng trưởng kinh tế và mang lại kết quả thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.
Việt Nam sẽ cùng các thành viên và cộng đồng doanh nghiệp khơi nguồn ý tưởng
mới, đẩy mạnh các chương trình hợp tác trên nhiều lĩnh vực để phát huy tối đa
tiềm năng của APEC.
APEC 2027 sẽ là
hành trình qua nhiều miền đất của Việt Nam, với sự tham gia của các địa
phương, doanh nghiệp và các tầng lớp Nhân dân, trước khi hội tụ tại Đảo Ngọc
Phú Quốc trong Tuần lễ Cấp cao. Mỗi điểm đến sẽ là một cơ hội để quý vị hiểu
thêm về đất nước và con người Việt Nam, gặp gỡ đối tác và khám phá những
triển vọng hợp tác mới. Tôi mong rằng APEC 2027 sẽ là khởi đầu cho rất nhiều dự
án và chương trình hợp tác thành công, dài lâu.
Tôi trân trọng mời
quý vị đến Việt Nam, cùng khám phá cơ hội, tạo dựng thành công chung và
cùng nhau đồng hành kiến tạo kỷ nguyên phát triển mới của tự cường, đổi mới
sáng tạo, bao trùm và thịnh vượng.
Hẹn gặp quý vị tại
APEC Việt Nam 2027 và cùng viết tiếp câu chuyện thành công của hợp tác và
thịnh vượng tại châu Á-Thái Bình Dương.
Xin trân trọng cảm
ơn.
-Dẫn theo Cổng
thông tin điện tử Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam-
Nguồn bài viết: Cổng
Thông tin điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam
Tổng Bí thư, Chủ
tịch nước Tô Lâm